29Paź, 18
Film cz. 1 Utwór audiwizualny

Film fabularny i reklamowy, animowany i dokumentalny, telenowela i serial TV to kategorie utworów, które w Ustawie* nazywane są zbiorczo utworami audiowizualnymi.

Utwory te wyróżniają się skomplikowaną strukturą i dlatego w Ustawie zostały wyodrębnione szczególne przepisy dotyczące filmów, które znajdziemy w Rozdziale 6 (art. 69-73).

Zgodnie z tymi przepisami film stanowi utwór współautorski. Współtwórcami utworu audiowizualnego są osoby, które wniosły wkład twórczy w jego powstanie. Katalog tych osób jest otwarty, chociaż Ustawa wyszczególnia wśród współtwórców: reżysera, operatora obrazu, twórcę adaptacji utworu literackiego, twórcę stworzonych dla utworu audiowizualnego utworów muzycznych lub słowno-muzycznych oraz scenarzystę. Wkłady twórcze mają różny charakter i wpływ na finalny obraz. Są również różnicowane w ten sposób, że niektóre wkłady twórcze są niesamodzielne wobec filmu np. wkład reżysera, a inne z powodzeniem funkcjonują poza nim i mogą być eksploatowane poza utworem audiowizualnym np. muzyka filmowa.

Z chwilą ustalenia filmu, osoby które odcisnęły w nim swoje twórcze piętno, stają się współautorami. W języku prawnym powiemy, że w odniesieniu do współtwórców utworu audiowizualnego dochodzi do pierwotnego nabycia praw autorskich.

Producent, który „ponosi koszty wytworzenia utworu i ryzyko jego eksploatacji, organizuje techniczne i rzeczowe przesłanki produkcji utworu i zawarła we własnym imieniu i na własny rachunek umowę o stworzenie utworu.”** nabywa prawa wtórnie od współautorów.

Do nabycia praw autorskich przez Producenta dochodzi poprzez zawarcie umów ze współautorami. Prawo autorskie w tym miejscu chroni producenta, doceniając jego wysiłek w organizację produkcji filmowej, i ustala domniemanie prawne, zgodnie z którym producent utworu audiowizualnego nabywa na mocy umowy o stworzenie utworu albo umowy o wykorzystanie już istniejącego utworu w filmie wyłączne prawa majątkowe do eksploatacji tych utworów w ramach utworu audiowizualnego jako całości.

Podsumowanie:

  1. Film jest utworem współautorskim. Prawa autorskie do filmu przysługują wspólnie wszystkim osobom, które wniosły wkład twórczy.
  2. W celu nabycia praw do filmu producent musi zawrzeć umowę nabycia wkładu twórczego z każdym współautorem.
  3. lub co najmniej umowę o stworzenie utworu albo umowę o wykorzystanie już istniejącego utworu w filmie.

W kolejnych artykułach zajmę się problemami prawnymi, które mogą pojawić się w związku z nabyciem praw do scenariusza. Zapraszam!

*Ustawa z dnia 04 lutego 1994r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych, dalej Ustawa.

** Cytuję treść tezy Orzeczenia Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 14 stycznia 2003r. wydanego w sprawie prowadzonej pod Sygnaturą I ACa 1137/02

Brak komentarzy

Brak komentarzy